Παρασκευή, 27 Νοεμβρίου 2009

Υπάρχουν ακόμα εισιτήρια!

Σε κάτι λιγότερο από δυο 24ωρα η Αθήνα θα υποδεχτεί ένα σπουδαίο τζαζίστα, τον μπασίστα Dave Holland με το Overtone Quartet (τον σαξοφωνίστα Chris Potter, τον πιανίστα Jason Moran και τον ντράμμερ Eric Harland)˙ εμφανίζονται στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και υπάρχουν ακόμα διαθέσιμα εισιτήρια -σε αντίθεση με την αυριανή συναυλία της Madeleine Peyroux που εξαντλήθηκαν... Και μιλάμε για εισιτήρια πάμφθηνα: από 11 € μέχρι, τα ακριβότερα, 40 € στη διακεκριμένη ζώνη! Ως τότε, ας πάρουμε μια γεύση από τον Dave Holland έτσι όπως έπαιξε πριν 16 μέρες στην Ελβετία:

Και επειδή ήταν λίγο, ας τον απολαύσουμε σε ένα πολύ πιο χορταστικό εικοσάλεπτο, παρέα με τον Chris Potter...

Dave Holland 5tet from Eu2020 on Vimeo.

Επικαιροποίηση 29/11: Αν πω ότι έχασε όποιος δεν ήρθε, θα είναι πολύ λίγο!

Πέμπτη, 26 Νοεμβρίου 2009

Ο ψαράς, ο γάιδαρος και η Άνω-Κάτω Χώρα

Mariza from Constantine Krystallis on Vimeo.

Μες στο καταχείμωνο, ένα χαριτωμένο (τουριστικούλι) πολυβραβευμένο 3d animation του Constantine Krystallis που δημιουργήθηκε το 2008 στο πλαίσιο προγράμματος του University of Technology Sydney, πάνω στην πασίγνωστη μουσική του Μίκη Θεοδωράκη.
Ευχαριστώ το φίλο Δημήτρη Α. που μου το επισήμανε!

Παρασκευή, 20 Νοεμβρίου 2009

Ιστορία έρωτα μέσα στην επανάσταση...

"Το μυαλό του προσκολλήθηκε απελπισμένα στη
γνησιότητα της αλήθειας όταν λέγεται απλά. Δεν μίλησε"

"Η ιστορία του γιού μου" της Nadine Gordimer (1) θα μπορούσε να αποτελέσει το αποκορύφωμα μιας αυθαίρετης αναγνωστικής τριλογίας, παρέα με το "Φίλοι και εραστές" του Καλλιφατίδη και το "Πορτ-Σουδάν" του Olivier Rolin˙ μόνον που, ενώ ο έλληνας και ο γάλλος μιλούν, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο για τον έρωτα μετά την με την ευρεία έννοια επανάσταση, η νοτιοαφρικανή λευκή νομπελίστρια παρακολουθεί την πορεία μιας επανάστασης μέσα από έναν έρωτα και τις προδοσίες του: να ο κοινός παρανομαστής των τριών έργων...

Ο 15χρονος γιος ανακαλύπτει ότι ο πατέρας του, ίνδαλμα του και ως στέλεχος του κινήματος κατά του απαρτχάιντ, διατηρεί μια παράλληλη πολύχρονη ερωτική σχέση με μια λευκή συναγωνίστρια του, αυτή που συμπαραστάθηκε σε αυτόν, τη μάνα του, την αδερφή του όταν ο πατέρας πέρασε το κατώφλι της φυλακής˙ μέσα απ' τα μάτια ενός γιού που νιώθει προδομένος ως γιος της μάνας του, ως αρσενικό και ως το μόνο μέλος της οικογένειας που οι υπόλοιποι (όλοι οι υπόλοιποι, όπως θα αποδειχθεί) προφυλάσσουν από τις ταλαιπωρίες του αγώνα, η Gordimer χώνει, γλυκά, όλο και πιο γλυκά, μα και βαθιά συνάμα, το νυστέρι της στο εσωτερικό δράμα ενός επαναστάτη που παρακολουθεί την επανάσταση να φθίνει, που μένοντας πιστός στο όραμα αναζητά το νέο δρόμο στ' όνειρο, μακριά από αγκυλώσεις, βία και δογματισμούς, πληρώνοντας ταυτόχρονα τόσο αυτή την αναζήτηση όσο και την επιλογή του να ζήσει στην παρανομία τις ερωτικές του επιλογές περισσότερο και απ' ότι αυτόν τον αγώνα˙ γεγονός που του δημιουργεί ενοχές...

Αναπτύσσοντας με κάθε λεπτομέρεια, γλυκά και θαρραλέα μια ερωτική ιστορία ως οικογενειακό δράμα, η Gordimer δεν χάνει στιγμή από την άκρη της πένας της τον αγώνα των μαύρων, από τη σκοπιά της αριστεράς˙ έναν αγώνα ζωντανό, χωρίς παληκαρισμούς αλλά με συνέπεια καθημερινή˙ έναν αγώνα που συνυπάρχει, όπως κάθε αληθινός αγώνας, με την καθημερινή ζωή, τη δόση του ψυγείου, τα έπιπλα, την προσπάθεια των ανθρώπων να ζήσουν καλύτερα εδώ και τώρα με συνέπεια και αξιοπρέπεια˙ είναι εντυπωσιακό πόσο κοντά στην ελληνική κοινωνία (και την ελληνική αριστερά) είναι εκείνη η νοτιοαφρικανική κοινωνία...

Το βιβλίο, αφήγημα γλαφυρό που δεν σ' αφήνει (2), τελειώνει όπως στη ζωή: χωρίς να τελειώνει˙ μια στάση καταγράφει απ' όπου οι πρωταγωνιστές ξεκινούν ξανά, τον αγώνα πάντα, από διαφορετικές θέσεις μέσα στην οικογένεια και μέσα στο κίνημα: ο έρωτας έχει αλλάξει τις ισορροπίες και φεύγοντας τίποτα δεν είναι όπως πριν...

Ο Abdullah Ibrahim (γνωστός και ως Dollar Brand) είναι το καταλληλότερο soundtrack γι' αυτό το βιβλίο˙ δυστυχώς δεν βρήκα στο youtube την δική του εκτέλεση στο υπέροχο "African Marketplace": ψάξτε το σε cd και θα αποζημιωθείτε!
(1) "Η ιστορία του γιού μου" της Nadine Gordimer (η οποία γεννήθηκε σαν σήμερα, στις 20/11/1923) κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη σε μετάφραση Μπελίκας Κουμπαρέλλη.
(2) Αποσπάσματα, αυθαιρέτως επιλεγμένα, θα βρείτε στο νέο συλλογικό ιστολόγιο που ξεκίνησε με πρωτοβουλία καλού φίλου, το "Αποστακτήριο λέξεων" και πιο συγκεκριμένα, εδώ. Άλλο ένα απόσπασμα, σ' αυτό εδώ το ιστολόγιο, εδώ.

Δευτέρα, 16 Νοεμβρίου 2009

Άλλο ένα σημάδι... με τη φωνή του

Περισσότερα από ένα σημάδια στο διάστημα, και μάλιστα ανεξίτηλα, έχει αφήσει ο γεννημένος σαν σήμερα το 1922, Jose' Saramago. Το περίφημο UCLA τον κάλεσε να διαβάσει και να μιλήσει και έθεσε το φιλμάκι στη διάθεση όλων μας μέσω του καναλιού του στο youtube...

Τότε και τώρα...

Όταν αποφασίστηκε να ξεκινήσει η διδασκαλία της λογοτεχνίας απ' τις πρώτες τάξεις του δημοτικού, κανείς δεν φαντασιώθηκε ότι με 15 αποσπάσματα τα παιδάκια θα κοινωνούσαν των αχράντων μυστηρίων της ποίησης˙ απλώς, ελπίζουμε να ευαισθητοποιηθούν τόσο ώστε να φτάσουν κάποτε να μάθουν μες στην τέχνη πάλι, να ξεκουράζονται απ' την δούλεψή της... Με την ίδια ακριβώς λογική θα έπρεπε να προσεγγίζεται και η διδασκαλία της σύγχρονης ιστορίας˙ πολυσύνθετα ιστορικο-πολιτικά και φιλοσοφικά ζητήματα δεν θα λυθούν από παιδιά 10 ή 15 ετών διαβάζοντας μια ή δυο σελίδες σχολικής ιστορίας (ή μιας μπροσούρας): να μάθουν να κρίνουν με σεβασμό στις πραγματικότητες κάθε εποχής είναι ο κρίσιμος στόχος...
Κάθε χρόνο τέτοιες μέρες, το Πολυτεχνείο -του '73, βεβαίως- (ξανα)ΖΕΙ μέσα από τις εκτοξεύσεις ανακοινώσεων, (επιμνημόσυνων) δηλώσεων, αναλύσεων, ενίοτε δε και μολότοφ που προσπαθούν να το φέρουν στα μέτρα τους για να νομιμοποιήσουν σημερινές πολιτικές επιλογές που ενυπήρχαν (και συνυπήρχαν) στην εξέγερση εκείνου του Νοέμβρη αλλά δεν τη σηματοδότησαν κατ' αποκλειστικότητα˙ μερικές απ' αυτές, μάλιστα, δεν την έδωσαν καν το κυρίαρχο στίγμα...

Το Πολυτεχνείο μπορεί σαφέστατα να εμπνέει, μπορεί να διδάσκει αλλά δεν χωρά σε κανένα "αυθεντικό", πόσο μάλλον κατ' αποκλειστικότητα, μήνυμα... Ως κορυφαίο πολιτικό γεγονός και όπως κάθε ιστορικής σημασίας γεγονός, το Πολυτεχνείο αντικατοπτρίζει ένα συσχετισμό πολιτικών ιδεών και απόψεων που εκφράστηκαν μια εποχή από συγκεκριμένους ανθρώπους˙ ανθρώπους που βρέθηκαν εκεί και έπαιξαν, κυριολεκτικά, το κεφάλι τους ξεκινώντας από διαφορετικές ιδεολογικές αφετηρίες -κατά βάση, μέσα στο σώμα της ευρύτερης Αριστεράς- ως προς το πώς έπρεπε να δοθεί η μάχη κατά της χούντας.

Και όσο και αν, στην κορύφωσή του, το Πολυτεχνείο αποτέλεσε και μια υπέρβαση των αφετηριών του, οι άνθρωποι που ήταν τότε εκεί, στη συνέχεια ακολούθησαν μια πολιτική πορεία συνέχειας των πολιτικών θέσεων που τους είχαν οδηγήσει σε εκείνη τη στράτευση η οποία, άλλωστε, είχε αποδώσει πλειοψηφίες και μειοψηφίες μέσα στις συνελεύσεις...

Με δυο κουβέντες: όπως Ψωμί, παιδεία, ελευθερία δεν σήμαινε ακριβώς το ίδιο για όλους όσοι βρέθηκαν τότε στο Πολυτεχνείο, έτσι δεν μπορεί να σημαίνει ούτε και σήμερα. Οι Ρηγάδες, οι αριστεριστές, οι Κνίτες, οι αναρχικοί, οι ομόλογοι (ιδεολογικά) όλων αυτών των ρευμάτων, θα δικαιώνονται (ή δεν θα δικαιώνονται) για τις σημερινές τους πολιτικές επιλογές με βάση το παρόν και όχι σύμφωνα με την "αυθεντική" ερμηνεία του παρελθόντος που κάποιοι "επαναστάτες" επικαλούνται επιχειρώντας να αμαυρώσουν το παρελθόν των άλλων για να δικαιώσουν το δικό τους παρόν... (1)
Μακριά από τον πειρασμό της εργαλειοποίησης της ιστορίας...

Επικαιροποίηση: το καίριο σκίτσο του ΚΥΡ από το "Βήμα"

(1) Πρωτοδημοσίευσα αυτό το κείμενο στις 17/11/2007 στο τότε ιστολόγιό μου "Λεξίδια".

Τρίτη, 10 Νοεμβρίου 2009

Έξι χορδές ακριβώς σαν μια ορχήστρα!


Los Angeles Guitar Quartet

Δευτέρα, 09 Νοεμβρίου 2009

Τα αστέρια κατέβηκαν στην αίθουσα...

Με το ...δεξί ξεκίνησαν τα κυριακάτικα πρωινά γνωριμίας με τη μουσική στο Μέγαρο Μουσικής: "Νύχτα και αστέρια" με την κυρία Έφη Αβέρωφ-Μιχαηλίδου να διανθίζει το εκλεκτό ακρόαμα με αναφορές που ξεκινούσαν από την ιστορία του σύμπαντος και μέσω μικρού πρίγκιπα, Ιουλίου Βερν και Apollo έφταναν στον... Τεν Τεν˙ αναφορές που συνόδευσαν ένα εξαιρετικό μουσικό πρόγραμμα το οποίο, μετά τα κλασικά "Νυχτερινά" του Chopin και ολίγον από "Clair de lun" (Debussy) και "Noctuelles" (Ravel), έφερνε τα παιδιά σε επαφή με τα νεότερα ρεύματα: Gustav Holst, Bela Bartok, George Crumb.

Μακρόσκοσμος, Primeval Sounds του George Crumb για ενισχυμένο πιάνο. Την Κυριακή έπαιζε η κυρία Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου: εξαιρετικά!

Gustav Holst, "The Planets op.32 Mars", εδώ με τη Συμφωνική Ορχήστρα του BBC ενώ την Κυριακή το ακούσαμε με δυο πιάνα: εντυπωσιακή ερμηνεία από την Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου και τη Λητώ Θώμου!
Συνέχεια την επόμενη Κυριακή, 15 Νοεμβρίου, πάντα στις 11:30 π.μ. (το εισητήριο στα 8 € για παιδιά και νέους έως 18 ετών και για ένα συνοδό παιδιών ως 15 ετών και 14 € η γενική είσοδος): "γνωριμία με την τρομπέτα και το εκκλησιαστικό όργανο και τις εκφραστικές τους δυνατότητες, μέσα από έργα διαφορετικών εποχών και στυλ", υπόσχεται το πρόγραμμα που περιλαμβάνει έργα J. Clarke, G.B. Martini, G.F. Händel, L. Van Beethoven, Naji Hakim, P. Cochereau, P. Eben με τους Manuel Lichtenwoher τρομπέτα, Ουρανία Γκάσιου εκκλησιαστικό όργανο και Μυρσίνη Μαργαρίτη σοπράνο.

Πέμπτη, 05 Νοεμβρίου 2009

"Νύχτες και αστέρια", πρωί Κυριακής!

Χαρμόσυνα νέα για μικρούς και μεγάλους: τα κυριακάτικα πρωινά στο Μέγαρο Μουσικής ξεκινάνε από αυτή την Κυριακή με την κυρία Έφη Αβέρωφ-Μιχαηλίδου έτοιμη να μας ταξιδέψει σε "Νύχτες και αστέρια" παρέα με τις Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου και Λητώ Θώμου στο πιάνο. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έργα F.Chopin, C. Debussy, M. Ravel, B. Bartok, A.Scriabin, G. Crumb κ.ά., "εμπνευσμένα από τη νύχτα, το φεγγάρι, τα αστέρια, τους αστερισμούς και τα μυστήρια του διαστήματος"...

Παρίσι 1962, David Oistrakh, βιολί, Frida Bauer, πιάνο: "Clair de Lune" (Debussy)
Και όπως και πέρυσι, η γενική είσοδος είναι 14 € αλλά πέφτει στα 8 € για φοιτητές, παιδιά και νέους έως 18 καθώς και για ένα συνοδό παιδιών έως 15 ετών.

Φθινοπωρινό άκουσμα...


5 Νοεμβρίου 1948 γεννιόταν ο κύριος Peter Hammill˙ ίσως γι' αυτό να τραγουδά τόσο όμορφα το φθινόπωρο...

Κυριακή, 01 Νοεμβρίου 2009

Οι λέξεις χρειάζονται ανανέωση...

Στην "Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία" (και ειδικότερα στο "Επτά") που κυκλοφορεί εδώ και κάποιες ώρες στα περίπτερα της Ομόνοιας και του Συντάγματος αλλά και στο Διαδίκτυο, ο Θανάσης Γιαλκέτσης παραθέτει ένα πραγματικά ενδιαφέρον απόσπασμα ομιλίας του ισπανού φιλοσόφου Fernando Savater για τη δύναμη του λόγου. Παρ' ότι ο Savater χαρακτηρίζει "ουτοπικό αφορισμό" (και προσωπικά το συμμερίζομαι) το περιβόητο "μια εικόνα αξίζει περισσότερο από χίλιες λέξεις", θα έλεγα να τον δούμε (ακούγοντάς τον) να υποστηρίζει (με ελαφρώς διαφορετικά λόγια αλλά η ουσία είναι ταυτόσημη με αυτή που αποδίδεται στο άρθρο) πως "όσο ισχυρή και να είναι η επίδραση των εικόνων, πρόκειται μόνον για μια υπνωτιστική επίδραση. Για να μας κάνει να συλλογιστούμε ή να αναπτύξουμε κριτικό πνεύμα, μια εικόνα δεν είναι αρκετή, ενώ ο λόγος είναι πάντοτε"...

Τα λόγια (δια)φθείρονται, χάνουν το νόημα τους και εμείς την πίστη μας σε αυτά˙ η λογοτεχνία είναι η μόνη που μπορεί να ανανεώσει τις λέξεις, μας λέει...

Ένα διαμάντι βγαλμένο απ' τις λάσπες

Ποια ήταν η πρώτη ομάδα στην ιστορία που κέρδισε πέναλτι και γιατί τελικά ανακλήθηκε; Ποιος ...σερ άφησε στα ... 46 του την ομάδα με την οποία κατέκτησε το League Cup στα... 38 του για να επιστρέψει στο σύλλογο απ' όπου ξεκίνησε και ως πότε συνέχισε να αγωνίζεται; Ποιος παίχτης σκόραρε τέσσερις φορές σε έναν αγώνα: δυο στον αντίπαλο τέρμα και δυο στο δικό του; Ποιος μεγάλος (πολύ μεγάλος) τερματοφύλακας σιχαινόταν τόσο πολύ τη βρώμα που είχε μια... σκούπα και καθάριζε την εστία του; Έχει αποβληθεί ποτέ διαιτητής από ...παίχτη και γιατί; Ποιά (θρυλική στην εποχή της) ομάδα επιστράτευσε τρεις οπαδούς της για να συμπληρώσει ενδεκάδα και κατάφερε να κερδίσει το ματς Κυπέλλου όπου αγωνιζόταν (κάτι που δεν κατάφερε στον επόμενο γύρο όταν επέστρεψαν όλοι οι ποδοσφαιριστές της);

Αν βρίσκετε θελκτικές τις ιστορίες από τα χρόνια εκείνα που το ποδόσφαιρο των γηπέδων θύμιζε τις ηρωικές κλοτσοπατινάδες που παίζαμε μικροί, "Το 'βρώμικο' ποδόσφαιρο" του Michael Coleman (σε εικονογράφηση Harry Venning) θα σας ενθουσιάσει˙ εκτός από τα πάμπολλα ιστορικά ανέκδοτα, η γλαφυρή και άψογα βρετανικά φλεγματική γραφή του, κάνει αυτό το μικρό βιβλιαράκι των "Ερευνητών" για τη σειρά της (πολύ καλής) "Εξωφρενικής Βιβλιοθήκης", να ρουφιέται μέσα σε ελάχιστες ώρες και... να τροφοδοτεί μπυροσυζητήσεις για μέρες και μήνες μεταξύ νοσταλγών των παλιών καλών ημερών που τελικά μπορεί να μην είναι και τόσο παλιές˙ ήταν 1982, ας πούμε, όταν Jim Blyth, τερματοφύλακας της Birmingham, συνέχισε να αγωνίζεται κατά της Sunderland για πάνω από μια ώρα με σπασμένο το χέρι σε τρία σημεία!

Το " 'Βρώμικο' ποδόσφαιρο" δεν κάνει αναλύσεις, δεν αναφέρεται στις κοινωνικές προεκτάσεις του ομορφότερου αθλήματος στον κόσμο (άσε που είναι αφόρητα εγγλέζικο)˙ και μόνον το ζωντάνεμα, με τόσο διασκεδαστικό τρόπο, μιας άλλης εποχής, και της ίδιας της ιστορίας του αθλήματος, αρκεί...
Το βιβλίο και η ανάρτηση (όπως και το βίντεο από την αποχαιρετιστήρια εμφάνιση του γηραιότερου σερ των αγγλικών γηπέδων) αφιερώνεται στο φίλο Θόδωρο Πέππα, λάτρη τόσο του αγγλικού football και των κουίζ (κάθε είδους) όσο και της Ιστορίας.

Ανθολόγιο σκόρπιων ρήσεων Νοεμβρίου 09

Αναρτώνται, έτσι χωρίς πρόγραμμα, στη στήλη "τα έτη φωτός (σκόρπιες ρήσεις)" -η πρώτη ψηλά δεξιά στο ιστολόγιο- και αποθηκεύονται εδώ.

J.L.Borges, "Περικοπές από ένα απόκρυφο ευαγγέλιο"

3. Δυστυχισμένοι οι πτωχοί τω πνεύματι, γιατί έτσι όπως ήταν πάνω στη γη, θα είναι και κάτω απ' τη γη.
[...] 6. Δεν αρκεί να 'σαι ο έσχατος για να γίνεις κάποια μέρα ο πρώτος.
[...] 18. Οι ανθρώπινες πράξεις δεν αξίζουν ούτε για την κόλαση ούτε για τους ουρανούς.
[...] 24. Να μη μεγαλοποιείς τη λατρεία της αλήθειας˙ δεν υπάρχει άνθρωπος που μέσα σε μια μονάχα μέρα, να μην είπε ψέματα φορές πολλές, έχοντας κάθε δίκιο.
[...] 27. Εγώ δεν μιλώ ούτε για εκδίκηση, ούτε για συγγνώμη˙ η λησμονιά είναι η μόνη εκδίκηση και η μοναδική συγγνώμη.
[...] 50. Ευτυχισμένοι όσοι αγαπιούνται κι όσοι αγαπούν κι όσοι μπορούν να ξεπεράσουν την αγάπη.
51. Ευτυχισμένοι οι ευτυχισμένοι.
"Ποιήματα", μετάφραση: Δημήτρης Καλοκύρης
εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα (σελ. 136-138)

Nadine Gordimer, "Η ιστορία του γιού μου"


-Αχ, Γιόκα, τουλάχιστον εμείς ξέρουμε κάτι, έστω και μέσα από τέτοιες πιέσεις, έστω κι αν αρνιόμαστε να το παραδεχτούμε. Ξέρουμε πια ότι τα καλογυαλισμένα όπλα κρύβουν πάντα την απλή πραγματικότητα ότι πόλεμος σημαίνει αίμα, αγωνία, σαπίλα, σκατά. Πάντα το ίδιο σήμαινε. [...] Οι δικοί μας πόλεμοι, οι ανταρτοπόλεμοι, με την αγριάδα του αυτοσχεδιασμού, βάζουν τέρμα στα ψέματα. Φτάνουν πια οι μύθοι ότι πάμε στον πόλεμο με τις καλογυαλισμένες μουσικές μπάντες να μας χαιρετάνε. Αν τιναχτείς στον αέρα την ώρα που βάζεις τη βόμβα, μόνο η αστυνομία θα μαζέψει τα κομμάτια σου. Πάρε για παράδειγμα ακόμα και τους αεροπειρατές ή όσους παίρνουν ομήρους: όταν στριμώχνονται, σκοτώνουν τα θύματά τους ή αυτοκτονούν ή και τα δύο. Πόνος και μόνο πόνος. Σε κάθε είδους πόλεμο, σε όλους τους πολέμους. Έτσι, αν είναι ανάγκη να αποδεχτούμε τη βία, εμείς τουλάχιστον ξέρουμε γιατί, δεν ξεγελιόμαστε. Κάτι είναι κι αυτό.
-Εμένα δεν μου φτάνει. Ποτέ μου δεν διανοήθηκα ν' αποδεχτώ τη βία, ακόμα κι αν δεν συμμετείχα ο ίδιος. Ακόμα κι αν άλλοι θα το έκαναν για μένα. Συμμετέχω σε συγκεντρώσεις, παίρνω μέρος σε αποφάσεις που προφανώς αφορούν κάποια αντι-βία... Η δική μας βία παίζει έναν αναγκαίο ρόλο. Έτσι το λέμε, ρόλο έτσι το λέω εγώ. Σαν ρόλος έργου. Εγώ δεν έχω αυτό το ρόλο, παρόλο που παίζω στο έργο.
Μετάφραση: Μπελίκα Κουμπαρέλλη
εκδόσεις Καστανιώτης, σελ.128-129

Jose' Saramago, "Μικρές αναμνήσεις"

Δεν ξέρω πώς το αντιλαμβάνονται τα σημερινά παιδιά, αλλά εκείνες τις μακρινές εποχές, σ' εμάς που ήμασταν τότε παιδιά, ο χρόνος φαινόταν σαν να 'ταν καμωμένος από ένα ιδιαίτερο είδος ωρών που ήταν όλες τους αργές, συρτές, ατελείωτες. Χρειάστηκε να περάσουν μερικά χρόνια για ν' αρχίσουμε να καταλαβαίνουμε, αμετάκλητα πια, πως η κάθε μία είχε μονάχα εξήντα λεπτά, και, ακόμα πιο μετά, να βεβαιωθούμε πως όλα τους, μηδενός εξαιρουμένου, έληγαν σε εξήντα δευτερόλεπτα...
Μετάφραση: Αθηνά Ψύλλια
εκδόσεις Καστανιώτη
Ο Jose' Saramago γεννήθηκε στις 16/11/1922

Γιάννης Ρίτσος

Το ξέρω πως καθένας μονάχος πορεύεται στον έρωτα,
μονάχος στη δόξα και στο θάνατο.
Το ξέρω. Το δοκίμασα. Δεν ωφελεί.
Άφησέ με νάρθω μαζί σου.
Απ' τη "Σονάτα του σεληνόφωτος"
εκδόσεις Κέδρος
Ο Γιάννης Ρίτσος πέθανε στις 11/11/1990


Έλλη Παππά, "Ο ιστορικός υλισμός στο δικαστήριο της ιστορίας"

Εξετάζοντας τα αίτια της ήττας της επανάστασης του 1848 ο Ένγκελς έγραφε ότι η προδοσία είναι η έτοιμη απάντηση που
μπορεί να αληθεύει ή όχι, ανάλογα με τις περιστάσεις, αλλά σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να εξηγήσει οτιδήποτε -ούτε καν να δείξει πως έγινε και ο "λαός" άφησε να προδοθεί μ' αυτόν τον τρόπο. Και πόσο φτωχές ελπίδες έχει ένα πολιτικό κόμμα που όλο το απόθεμά του συνίσταται στη γνώση του μεμονωμένου γεγονότος ότι δεν πρέπει να εμπιστεύεται τον πολίτη Τάδε. (...) Κανένας άνθρωπος με σώας τας φρένας δεν θα πιστέψει πως έντεκα άνθρωποι ήταν ικανοί να καταστρέψουν μέσα σε τρεις μήνες ένα έθνος τριανταέξι εκατομμυρίων.
Με τη μέγιστη σαφήνεια θα υποδείξει ο Ένγκελς που πρέπει -αλλά και πού δεν πρέπει- να αναζητούνται οι αιτίες αυτών των γεγονότων:
Δεν πρέπει [οι αιτίες] να αναζητηθούν στις τυχαίες προσπάθειες, τα ταλέντα, τα λάθη, τις πλάνες ή τις προδοσίες κάποιων από τους ηγέτες αλλά στη γενική κοινωνική κατάσταση και τις συνθήκες ύπαρξης καθενός από τα εξεγερμένα έθνη.
Το ίδιο έγραφε και αργότερα, μετά την ήττα της Κομμούνας του 1871, όταν οι πρόσφυγες είχαν χωριστεί σε ομάδες και αλληλοκατηγρούνταν για προδοσία και για κάθε άλλο θανάσιμο αμάρτημα και αποδίδανε την ήττα σε λάθη ατόμων κι όχι σε αναπόφευκτες ιστορικές συνθήκες, κάτι που αρνούνταν να κατανοήσουν.
Αυτές είναι οι απαιτήσεις του ιστορικού υλισμού όπως τις εξέθετε ο Ένγκελς ύστερα από την ήττα των επαναστάσεων του 1848 και του 1871. Και τώρα καλούνται οι άνθρωποι με σώας τας φρένας να πιστέψουν πως έντεκα -ή εκατόν έντεκα- "προδότες" ήταν ικανοί να καταστρέψουν μέσα σε τρεις μήνες -ή σε τρία χρόνια- ένα λαό τριακοσίων εκατομμυρίων, κι αυτός ο λαός αφέθηκε να προδοθεί με τόση ευκολία. Το ζητούμενο είναι αυτό που ο Ένγκελς ζητούσε: Είναι οι αναπόφευκτες ιστορικές συνθήκες, είναι η γενική κοινωνική κατάσταση και οι συνθήκες ύπαρξης κάθε έθνους που έφεραν με τρόπο αμείλικτο την κατάρρευση εκεί που η διαλεκτική της ιστορίας θα απαιτούσε το ανέβασμα του σοσιαλισμού σε ανώτερο επίπεδο.
"Μακιαβέλι ή Μαρξ",
εκδ. Άγρα (σελ. 30-31)
7 Νοεμβρίου 1917, Οκτωβριανή Επανάσταση

John Fowles, "Ένα καπρίτσιο"

Ομολογώ ότι όταν με προκαλέσει ένας καλοπροαίρετος ακροατής δεν συγκρατούμαι να εκφράσω τις ανησυχίες μου. Φοβάμαι πως έτσι έγινε και εκείνο το βράδυ.
Μετάφραση: Φαίδων Ταμβακάκης
εκδόσεις Εστία (σελ. 114)
O Fowles πέθανε στις 5/11/2005


William Shakespeare, "Τρικυμία" *

ΠΡΟΣΠΕΡΟΣ: Φαίνεσαι, γιε μου, κάπως ταραγμένος
σαν να φοβάσαι: κουράγιο, κύριέ μου.
Το πανηγύρι τέλειωσε. Κι όλοι αυτοί οι θεατρίνοι,
όπως σου είχα πει, ήτανε Πνεύματα που διαλυθήκαν
στον αέρα, γίναν αέρας διάφανος. Και ακριβώς
όπως το αέρινο υλικό αυτού του πράγματος, έτσι κι οι πύργοι
που αγγίζουνε τα σύννεφα, τα υπέροχα παλάτια,
οι άχραντοι ναοί, κι αυτή η ίδια η τεράστια σφαίρα
και όσα είν' απάνω της, ναι, όλα θα διαλυθούν,
και, όπως εξαφανίστηκε αυτό το άυλο θέαμα, θα σβήσουν
όλα και δε θα μείνει ούτε ίχνος τους.
Είμαστε όλοι φτιαγμένοι από υλικά ονείρων˙
και η ασήμαντη ζωή μας περιβάλλεται από ύπνο.
(Τέταρτη πράξη, σκηνή 1)
Μετάφραση: Ερρίκος Μπελιές
Εκδόσεις Κέδρος, σελ. 90-91

* Η "Τρικυμία" του William Shakespeare πρωτοανέβηκε
στο Whitehall του Λονδίνου την 1η Νοεμβρίου 1611.

Σάββατο, 31 Οκτωβρίου 2009

Μελωδικός αυτοσχεδιασμός...

Διαβάζοντας στο κομμάτι του Ζακ Σαμουήλ στα σημερινά "Νέα", ενόψει της συναυλίας που θα δώσει την Τρίτη στο "Παλλάς", την διαπίστωση του Brandford Marshallis: "αυτό με ενοχλεί σε πολλά κομμάτια της σύγχρονης τζαζ˙ έχουν πολλή αρμονία και καθόλου μελωδία", το μυαλό μου πήγε κατευθείαν σε έναν σπουδαίο συνάδελφό του, τον πιανίστα Enrico Pieranunzi ο οποίος έχει πλουτίσει τη σύγχρονη τζαζ με πανέμορφες μελωδικές στιγμές. Εδώ, διάλεξα κάτι από την τελευταία του δουλειά όπου "συνθέτει" αυτοσχεδιάζει πάνω στις σονάτες του Domenico Scarlatti, του "πιο αυθεντικού συνθέτη-αυτοσχεδιαστή για τσέμπαλο της εποχής του μπαρόκ".

"O αυτοσχεδιασμός υπάρχει πάντα στην κλασική μουσική", όπως δείχνει άλλωστε ο Pieranunzi παίζοντας Bach στο ντοκιμαντέρ των Elena Somarè και Massimo Nunzi "Jazz Istruzioni per uso" ("Τζαζ, οδηγίες χρήσης") που κυκλοφόρησε με το μεγάλης κυκλοφορίας ιταλικό περιοδικό "L' Espresso"˙ "η μελωδία πιστεύω ότι είναι ενδεχομένως το σημαντικότερο", προσθέτει από την πλευρά της η Rita Marcotulli στο ίδιο ντοκιμαντέρ, μια "γεύση" του οποίου μπορούμε να πάρουμε εδώ από κάτω...

Άλλωστε, ακόμα και στις πιο άγριες στιγμές της free κρύβονται υπέροχες μελωδίες...

Τρίτη, 27 Οκτωβρίου 2009

Φτωχότεροι αλλά πλούσιοι...

Η Έλλη Παππά, μετά από 89 χρόνια προσφοράς, δεν είναι πια μαζί μας˙ ως φυσική παρουσία γιατί το έργο της (και το παράδειγμά της) μένουν εδώ να μας ανοίγουν ορίζοντες, να μας θυμίζουν ότι ο αγώνας για την ελευθερία δεν σταματά ποτέ ούτε μπαίνει σε καλούπια. Ευχαριστούμε συντρόφισσα για τον πλούτο που μας αφήνεις...
(Επικαιροποίηση 1/11) Μια σειρά δημοσιευμάτων:
"Σκόρπιες σκέψεις για την Έλλη που χάσαμε" του Λ.Μαυροειδή (Αυγή)
"Πάντοτε παθιασμένη και ασυμβίβαστη" του Δ.Πλουμπίδη (Αυγή)
"Μια μικροκαμωμένη κοπέλα, γεμάτη εξυπνάδα και μόρφωση..." του Ηλ.Νικολακόπουλου (Αυγή)
"Η πολιτική διαθήκη της Έλλης Παππά" του Λ.Σταυρόπουλου (Βήμα)

Ένα δώρο από το '40...

Τα κανάλια την ξεχνάνε, οι κινηματογράφοι το ίδιο˙ ευτυχώς υπάρχει το (φθηνό) dvd για να μάθουμε στα πιτσιρίκια μας (μαζί και με κάποιους φωτισμένους δάσκαλους που τη θυμήθηκαν σήμερα) τι είναι ο κινηματογράφος και πώς παρεμβαίνει σε μέρες σαν της σημερινής επετείου... Η πλήρης σειρά των ταινιών του Charlie Chaplin κυκλοφορεί σε δυο καλαίσθητες και πλήρεις εικόνων και πληροφοριών κασετίνες με δέκα δισκάκια απ' όπου δανείζομαι τη μετάφραση του λόγου του Chaplin στο συγκλονιστικό φινάλε του "Μεγάλου Δικτάτορα":
"Λυπάμαι αλλά δεν θέλω να γίνω αυτοκράτορας. Δεν θέλω ούτε να βασιλεύσω ούτε να κατακτήσω. Θέλω να βοηθήσω τον κόσμο. Εβραίους, Χριστιανούς, μαύρους, λευκούς. Όλοι επιθυμούμε την αλληλεγγύη. Ζώντας με την ευτυχία των άλλων και όχι με τη δυστυχία τους. Δεν θέλουμε ούτε να μισούμε ούτε να περιφρονούμε. Έχει χώρο για τον καθένα. Η γη είναι πλούσια και μπορεί να θρέψει όλο τον κόσμο. Η ζωή μπορεί να 'ναι ελεύθερη και ωραία αλλά χάσαμε αυτό το μονοπάτι. Η πλεονεξία δηλητηρίασε τις καρδιές μας, ανύψωσε τους φραγμούς του μίσους, μας καταδίκασε στη δυστυχία και το σκοτωμό.
Ορίζουμε την ταχύτητα, αλλά κλεινόμαστε στον εαυτό μας. Η μηχανοποίηση μας εξαρτοποιεί. Η επιστήμη μας, μας έκανε κυνικούς και άξεστους. Σκεφτόμαστε πολύ, αισθανόμαστε πολύ λίγο. Πιο πολύ και από τις μηχανές, μας λείπει η ανθρωπιά. Πιο πολύ από την επιδεξιότητα, η καλοσύνη. Χωρίς αυτές τις αρετές, η βία θα κυριαρχήσει τη ζωή. Τ' αεροπλάνο και το ραδιόφωνο, μας έφεραν κοντά. Η φύση αυτών των εφευρέσεων αξιώνει την καλοσύνη και την παγκόσμια αδελφοσύνη. Αυτή τη στιγμή, η φωνή μου φτάνει στα αυτιά εκατομμυρίων ανθρώπων, απελπισμένων γυναικών, παιδιών, θυμάτων ενός συστήματος που ξέρει μόνο να βασανίζει και να φυλακίζει αθώους ανθρώπους. Σ' αυτούς που μ' ακούνε λέω: μην απελπίζεστε! Η τωρινή μας δυστυχία προήλθε από την πλεονεξία και τη σκληρότητα αυτών που φοβούνται την ανθρώπινη πρόοδο. Το μίσος θα περάσει, οι δικτάτορες θα πεθάνουν κι η δύναμη που αφαίρεσαν από το λαό, θα ξανάρθει πίσω στο λαό. Όσο οι άνθρωποι θα πεθαίνουν, η ελευθερία δεν θα κινδυνέψει.
Στρατιώτες! Μην υπακούτε τους αγροίκους που σας περιφρονούν και σας καταδυναστεύουν, που σας υπαγορεύουν τις πράξεις και τις σκέψεις σας! Που σας μεταμορφώνουν σε αγέλη, σε σάρκες για κανόνια. Μην υποχωρείτε μπροστά σ' αυτά τα εκφυλισμένα όντα. στους εγκεφάλους και τις καρδιές των μηχανών! Δεν είστε ούτε μηχανές ούτε αγέλη αλλά άνθρωποι, φέρετε την αγάπη μέσα στις καρδιές σας! Και όχι το μίσος! Μόνο οι εκφυλισμένοι μισούν! Μην αγωνίζεστε για τη σκλαβιά. Ο Άγ.Λουκάς γράφει: "το βασίλειο του θεού είναι μέσα στον άνθρωπο". Όχι σ' έναν, όχι σε ένα σύνολο αλλά σ' όλους τους ανθρώπους! Σ' εσάς! Εσείς, εσείς είστε ο λαός που έχει τη δύναμη να εφεύρει μηχανές, να εφεύρει την ευτυχία!
Έχετε τη δύναμη να εμπνεύσετε μια όμορφη και ελεύθερη ζωή, ώστε να είναι μια υπέροχη περιπέτεια. Στ' όνομα της Δημοκρατίας, ας χρησιμοποιήσουμε αυτή τη δύναμη, για να ενωθούμε! Ν' αγωνιστούμε για ένα καινούργιο κόσμο όπου θα 'χει δουλειά για όλους, ένα μέλλον για τους νέους, ασφάλεια για τους ηλικιωμένους. Μ' αυτή την υπόσχεση οι αγροίκοι πήραν την εξουσία. Είπαν ψέματα! Δεν κράτησαν το λόγο τους! Οι δικτάτορες απαλλάσσονται αλλά υποδουλώνουν το λαό. Ο αγώνας μας είναι να κάνουμε πράξη αυτές τις υποσχέσεις! Για να ελευθερώσουμε τον κόσμο, να σπάσουμε τους φραγμούς των εθνών, να καταργήσουμε την πλεονεξία, το μίσος και την ανεπιείκεια. Ν' αγωνιστούμε για ένα κόσμο της λογικής όπου η επιστήμη και η πρόοδος θα επιφέρουν την ευτυχία σε όλους! Στρατιώτες! Στ' όνομα της Δημοκρατίας, ας ενωθούμε!".
Τα πιτσιρίκια έχουν όλο το χρόνο για να μάθουν την ιστορία ως επιστήμη, να εντρυφήσουν σε πηγές και αρχεία για να πληροφορηθούν˙ ταινίες σαν τον "Μεγάλο Δικτάτορα" του Chaplin, μιας ταινίας του 1940, κάνουν κάτι σημαντικότερο στην άγουρη ηλικία των πρώτων τάξεων του δημοτικού (και νωρίτερα): διδάσκουν, ενσταλάζουν, ήθος και αγάπη στη ζωή. Αξίζει να τους τα χαρίσουμε προβάλλοντάς τες στην οθόνη της τηλεόρασης! Μαζί με όλες τις άλλες ταινίες του Σαρλώ!


Ναι, αυτή η ανάρτηση είναι (αφιλοκερδώς, εννοείται) διαφημιστική, αφού θα ήθελε να συμβάλλει στην "χρησιμοποίηση των μέσων μαζικής επικοινωνίας για να γίνει γνωστό στους καταναλωτές ένα οικονομικό αγαθό με σκοπό την εμπορική του επιτυχία" (Λεξικό της Νεοελληνικής, Α.Π.Θ. Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη)˙ τι άλλο, δηλαδή, αξίζει να έχει εμπορική επιτυχία;...

Παρασκευή, 23 Οκτωβρίου 2009

Μια συνέντευξη, μια ταινία

Η συνέντευξη είναι του ειδικού σε θέματα υπερθέρμανσης James Hansen και δόθηκε στην "Repubblica" όπου επαναλαμβάνει ότι πρέπει να προχωρήσουμε άμεσα σε δραστική μείωση των ορυκτών καυσίμων για να σωθεί ο πλανήτης... Η ταινία είναι η "Εποχή των Ηλιθίων"...
Τον αποκαλούν "πατέρα της υπερθέρμανσης του πλανήτη" και ως τώρα ο James Hansen, 68 ετών, από τα οποία τα 28 τα πέρασε στο τιμόνι του Goddard Institute for Space Studies της Nasa, έχει πέσει μέσα σε όλες του τις προβλέψεις... Το 1981 έγραψε ότι την επόμενη δεκαετία θα σημειωνόταν απότομη αύξηση της θερμοκρασίας και η πρόβλεψη βγήκε αληθινή. Μετά, στις αρχές της δεκαετίας του '90, είπε ότι η πρώτη δεκαετία του νέου αιώνα θα έσπαγε το προηγούμενο ρεκόρ και τα γεγονότα τον δικαίωσαν ξανά. Ας ελπίσουμε αυτή τη φορά να κάνει λάθος γιατί το σενάριο που περιγράφει είναι εφιαλτικό: άνοδο της στάθμης των θαλασσών κατά 7 μέτρα ως το τέλος του αιώνα.

Έτσι εισάγει τη συνέντευξη του James Hansen στη σημερινή "Repubblica" ο Antonio Cianciullo. Και ρωτά τον επιστήμονα: "μα, είναι δυνατόν;". "Όχι μόνον δυνατό αλλά πολύ πιθανό αν συμπεριφερθούμε όπως έκανε η ανθρωπότητα σε μια ταινία που μόλις βγήκε, "The age of stupid" η οποία περιγράφει έναν μελλοντικό κόσμο όπου όλες οι κλιματολογικές σταθερές έχουν ανατραπεί και ο πρωταγωνιστής κοιτά προς τα πίσω για να δει τι έκανε η ανθρωπότητα στις αρχές του αιώνα, όταν υπήρχε χρόνος για να σταματήσει η καταστροφή αλλά κανείς δεν έδρασε. Εμείς τώρα βιώνουμε εκείνη τη στιγμή, τη στιγμή κατά την οποία μπορούμε να επιλέξουμε: να πάρουμε το δρόμο που μας επιτρέπει να φρενάρουμε την υπερθέρμανση ή να ακολουθήσουμε την οδό που μας σπρώχνει σε ένα κόσμο παρόμοιο με την Πλειστόκαινο, όταν η στάθμη των θαλασσών ήταν ψηλότερα κατά 25 μέτρα".

Και όμως, το Ipcc, το task force των επιστημόνων του ΟΗΕ, κάνει λόγο για μια αύξηση των ωκεανών περίπου μισού μέτρου.
"Γιατί λαμβάνει υπόψη, και το διευκρινίζει, μόνον μερικούς παράγοντες όπως τη θερμική διαστολή του νερού λόγω της αύξησης της θερμοκρασίας. Το κομβικό στοιχείο, το λιώσιμο των παγετώνων, δεν υπολογίζεται για έναν πολύ απλό λόγο: το μοντέλο δεν καταφέρνει να το μετρήσει κατά τρόπο αξιόπιστο και, στην αμφιβολία, το στοιχείο παραλείπεται".

Εσείς το υπολογίσατε;
"Εγώ δεν εμπιστεύτηκα τα μαθηματικά μοντέλα αλλά την ανάλυση αυτού που πραγματικά συνέβη στο παρελθόν όταν η συγκέντρωση του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα έκανε ένα απότομο άλμα. Συγκρίνοντας τα σημερινά δεδομένα με τα παλαιοκλιματικά μπορεί να εκτιμηθεί το μέγεθος του ρίσκου".

Ας το μετρήσουμε.
"Αν δεν προχωρήσουμε σε μια δραστική περικοπή των ορυκτών καυσίμων, οι πάγοι της Ανταρκτικής χερσονήσου, που τώρα χάνουν 200 κυβικά χιλιόμετρα το χρόνο, θα λειώσουν σε διάστημα ενός αιώνα. Γεγονός που θα παράξει μια άνοδο 6-7 μέτρων της στάθμης της θάλασσας στην οποία θα πρέπει να προστεθεί η εξάντληση των πάγων σε ζώνες όπως η Γροιλανδία".

Η εναλλακτική λύση;
"Να μειώσουμε αμέσως και ριζικά τη χρήση των ορυκτών καυσίμων ξεκινώντας από τον άνθρακα. Δεν υπάρχει εναλλακτική λύση γιατί δυο βαθμοί παραπάνω σε έναν αιώνα είναι υπερβολικοί".

Το να σταματήσουμε στους δυο βαθμούς δείχνει ήδη δύσκολο.
"Πρέπει να κάνουμε κάτι παραπάνω. Ως τώρα η αδράνεια του συστήματος μας βοήθησε γιατί, για παράδειγμα, ο όγκος των υδάτων των ωκεανών φρενάρισε την υπερθέρμανση του κλίματος. Αλλά η αδράνεια δεν είναι μακροπρόθεσμος σύμμαχος: μόλις ανατραπεί η τάση, οι ωκεανοί θα αρχίσουν να επιταχύνουν τη διαδικασία".

Το πρόβλημα προέρχεται από τη συγκέντρωση στην ατμόσφαιρα αερίων του θερμοκηπίου... Πρέπει να μπλοκάρουμε την αύξηση του διοξειδίου του άνθρακα (Co2) στα 450 μέρη ανά εκατομμύριο;
"Όχι, πρέπει να αντιστρέψουμε τη ρότα, επιστρέφοντας από τα σημερινά 387 στα 35ο μέρη. Εξαλείφοντας αμέσως τη χρήση του άνθρακα, σε διάστημα μιας εικοσαετίας θα μπορούσε να ξεκινήσει η κάθοδος ώστε να διασφαλίσουμε τον πλανήτη".

Από παλαιότερη διάλεξη του δρ.Hansen για το θέμα˙ εδώ από κάτω trailer της "Εποχής των Ηλιθίων" από την ιστοσελίδα του WWF που, μαζί με την Greenpeace, διοργάνωσε την πράσινη πρεμιέρα της ταινίας χθες το βράδυ στην πλατεία Συντάγματος.

The Age of Stupid Trailer March 20th VSn 2009 HD (Bleeped) from Age of Stupid on Vimeo.


Η συνέντευξη αναρτήθηκε σήμερα στην ιστοσελίδα της εφημερίδας "La Repubblica" (μπορείτε να τη δείτε πατώντας πάνω στη φωτογραφία του δημοσιεύματος)˙ αναδημοσιεύεται με αποκλειστικό σκοπό την ενημέρωση και τον προβληματισμό.
Στη συνέχεια, από εδώ μπορείτε να διαβάσετε την ανακοίνωση με την οποία Greenpeace και WWF καλούν σε δράση για μια επιτυχημένη συμφωνία της Κοπεγχάγης
˙ η ιστοσελίδα της έκκλησης "μαζί για το κλίμα" είναι εδώ˙ έχουν και blog, εδώ.

Πέμπτη, 22 Οκτωβρίου 2009

Με αφορμή ένα ηλεκτρικό βιολί...

Ωραίο πράγμα το γιουτουμπάκι: ζητά το πιτσιρίκι να μάθει πώς είναι το τάδε, με τι μοιάζει το δείνα˙ πατάς μια αναζήτηση και να το πετιέται! Εν προκειμένω, δεν ζήτησε (φυσικά) Jean Luc Ponty αλλά να δει (και να ακούσει) ηλεκτρικό βιολί οπότε, να η ευκαιρία να θυμηθούμε ένα φίλο απ' τα παλιά (εδώ, παρέα με τον Al Di Meola στην κιθάρα και τον Stanley Clarke στο μπάσο)...

...ή μάλλον, ακόμα καλύτερα να θυμηθούμε δυο φίλους (εδώ με τον Frank Zappa)!